Gã vạn đò quảng bá du lịch cố đô

Tuổi thơ tròng trành trên dòng Hương Giang, đã có lúc phải lang thang kiếm sống bằng đủ nghề, nhưng giờ đây ông được nhiều du khách biết đến với tư cách là người quảng bá du lịch cố đô Huế.
> Cụ già làm hướng dẫn viên du lịch cho Tây

*Ảnh: Cuộc sống dân vạn đò trên sông Hương

Huế vào mùa mưa nhưng quán cà phê Mandarin của ông Phan Cử ở số 24 Trần Cao Vân (thành phố Huế) vẫn tấp nập du khách ghé ăn sáng, uống cà phê và chiêm ngưỡng những bức ảnh về Huế, về người dân vạn đò do chính tay chủ quán chụp treo lên khắp tường.

Ở một góc nhỏ, ông Cử say sưa trò chuyện với khách Tây về mảnh đất Huế, về những người dân vạn đò qua những bức ảnh, nơi ông từng sống. Những câu chuyện cứ nối tiếp nhau giữa cơn mưa xứ Huế dài dằng dặc.

Ông Cử bảo chuyện ông đến với nghề du lịch cũng lắm gian nan như ký ức của ông trên con đò nhỏ thủa ấu thời. “Tôi thành đạt là nhờ vào chữ Tâm”, người đàn ông tuổi 66 khẽ vuốt mái tóc chớm bạc nhìn lên chữ Tâm được treo bên trên tên quán của mình.

Cụ thân sinh của ông Cử quê ở Quảng Trị vào Huế lập nghiệp bằng nghề xe kéo chở khách (ngày đó chưa có xích lô). "Làm quần quật cả ngày không đủ tiền để mua một căn nhà, bố tôi phải mua con thuyền nhỏ làm chỗ trú chân phòng khi mưa nắng. Lần lượt 6 anh em tôi được sinh ra trên thuyền và bắt đầu với cuộc sống của dân vạn đò. Ngày ấy ở Huế có tới 11 vạn đò, tôi sinh ra ở vạn Trường Độ, ngay trước cửa Thượng Tứ, kinh thành Huế”, ông Cử kể.

Những tấm bưu thiếp được in hình ảnh về Huế mà ông Cử in sẵn để tặng khách. Ảnh: Nguyễn Đông.

May mắn hơn những bạn cùng trang lứa, đến tuổi đi học, ông Cử được bố mẹ cho học tại trường tiểu học Thượng Tứ (nay là trường tiểu học Phú Hòa, TP Huế). Năm ông Cử 8 tuổi, ám ảnh về những cái chết của trẻ vạn đò, gia đình ông chuyển lên cạn. 8 năm sống dưới vạn đò không nhiều nhưng cũng đủ để ông Cử nếm trải sự cực khổ của cuộc sống chật chội, thiếu thốn nơi chiếc đò nhỏ giãi dầu mưa nắng.

Đang học lớp 11 trường THPT Quốc học Huế, ông cử đành phải gác lại giấc mơ học hành để lao vào cuộc mưu sinh. Ông đã làm mọi nghề để sống, ban đầu là bán sách cho nhà sách Ưng Hà, một hiệu sách nổi tiếng ở Huế lúc bấy giờ, để được đọc những cuốn sách mình ưa thích mà không mất tiền, rồi đến nghề cơ khí tự học. Điều ông lấy làm tự hào là dòng chữ “Chợ Đông Ba” được ông làm những năm đầu thập niên 80 vẫn còn lưu lại đến giờ…

“Chẳng biết duyên số đưa đẩy thế nào, sau năm 1990, vợ tôi đi bán quán cà phê trước khách sạn số 2 Lê Lợi, tối đến tôi lên chở vợ về rồi nhờ biết ít tiếng Anh mày mò học được, tôi nói chuyện được với những du khách nước ngoài. Khách ghé quán uống cà phê nhiều hơn để được nghe tôi kể chuyện về mảnh đất và con người Huế”, ông Cử kể.

Khi nhà nước có chính sách thông thương, khách du lịch đến Việt Nam ngày một nhiều, chủ khách sạn số 2 Lê Lợi thấy quán cà phê của ông Cử “hút” hết khách ở khách sạn mình nên mời vợ chồng ông vào bán quán ăn và cà phê ngay trong khách sạn. Và ông Cử bắt đầu làm du lịch từ đó.

Quán của ông Cử được nhiều người biết đến. Một phóng viên báo News York Times đã “quảng cáo” quán ăn của của ông trên báo mình với nội dung: quản lý là một người mến khách, quán cà phê 2 Lê Lợi là nơi ăn sáng tốt nhất, thức ăn được nấu bằng củi. Những bài báo nước ngoài sau đó luôn viết tên ông mà quên tên khách sạn thuê ông làm. Cũng vì điều này mà ông Cử phải nghỉ việc bán quán ăn ở khách sạn.

Ông đã phải chật vật thuê tới 5 địa điểm để tiếp tục bán quán phục vụ khách Tây. Năm 1991, gia đình ông mở quán cà phê Mandarin. Tên quán được một người bạn nước ngoài đặt với nghĩa gắn với quan lại bởi nhắc đến Huế là nhắc đến kinh đô của chế độ phong kiến cuối cùng ở Việt Nam. Và nơi đây lại là điểm đến, cầu nối giữa những tấm lòng, những tổ chức từ thiện nước ngoài muốn thông qua ông để giúp đỡ người nghèo ở Huế.

“Tôi đã nỗ lực lao động cho cuộc sống của bản thân, gia đình nên giờ tôi mong muốn những ngày còn lại của mình chắp nối cho những cá nhân, tổ chức từ thiện giúp đỡ những trẻ em nghèo, những người bất hạnh”, ông chia sẻ.

Ông Cử chụp ảnh kỷ niệm với những du khách nước ngoài tại quán của mình.

Năm 1995, tỉnh Thừa Thiên - Huế có chương trình đưa người dân vạn đò lên bờ định cư. Sợ sẽ mất đi những hình ảnh thời ấu thơ của mình nên ông mượn máy ảnh tìm đến khắp các ngõ ngách của người dân vạn đò chụp. Không học qua một trường lớp nhiếp ảnh nào nhưng nhờ việc sơn quảng cáo cho các rạp chiếu bóng từng làm trước năm 1975 đã giúp ông định hình được bố cục.

Chụp về ông lại bỏ tiền ra rửa treo lên dọc tường nhà. Những bức ảnh chân thật, mộc mạc của ông đã thu hút sự chú ý của du khách mỗi lần ghé quán. Chụp ảnh riết rồi mê, ông bắt đầu đặt chân đến hết vùng đất ở Huế, những lễ hội mang đạm văn hóa Huế… để ghi lại những khoảnh khắc của cuộc sống xung quanh.

Ban đầu ông chỉ trưng bày ảnh trong quán của gia đình, sau vì muốn có một chút quà cho khách mỗi lần ghé thăm quán, ông in thành những tấm bưu ảnh nhỏ, gửi tặng du khách. “Một bưu ảnh không đáng mấy tiền nhưng lại có thể đưa hình ảnh Huế đi khắp năm châu, để thế giới hiểu hơn về con người và thiên nhiên Việt Nam tươi đẹp”, ông Cử tâm sự.

Dù mới gặp ông Phan Cử đôi lần nhưng ông Trần Viết Hoài Linh, Giám đốc công ty TNHH Du lịch và thương mại Việt Linh (số 36 Phạm Ngũ Lão, thành phố Huế) không ngớt lời khen: “Bác Cử làm du lịch với lòng mến khách và phong cách tuyệt vời, luôn quan tâm, cởi mở với mọi lứa tuổi, mọi thành phần xã hội. Nhờ bác mà hình ảnh du lịch Huế được nhiều du khách biết đến, thúc đẩy các dịch vụ du lịch khác của Huế phát triển”.

Thành lập năm 1991, quán Mandarin của ông Phan Cử là một trong những quán làm du lịch đầu tiên ở Huế và được đưa vào sách Guide book năm 1993. Năm 1998, ông Cử được Hiệp hội Gruppo di Volontariato Civile tổ chức triển lãm ảnh tại Italia. Năm 1999, ông Gérard Amigues, phụ trách về văn hoá của hội đồng Lot (Pháp) tình cờ gặp và cảm mến tài năng của ông Cử đã mang gần 100 bức ảnh được ông Cử tặng về Pháp tổ chức triển lãm mang chủ đề “Phan Cử, cái nhìn về Việt Nam” tại thị trấn Cahors. Và từ đó, quán Mandarin và những bức ảnh của ông Cử được nhiều tạp chí du lịch nước ngoài đưa vào như một điểm hẹn, “thương hiệu” du lịch ở Huế, Việt Nam…

Clb Network Marketing
Clb Internet Marketing
Clb Sức Khỏe

Network Marketing Powerful
Secrets Internet Marketing

Tool Internet Marketing

http://nmp.vn/